Skraćenice u srpskom jeziku — kako ih pravilno pisati

Vrste skraćenica

Skraćenice delimo u nekoliko kategorija prema načinu nastanka i pravopisu.

1. Opšte skraćenice (sa tačkom)

Nastaju skraćivanjem reči, a tačka označava da je reč skraćena:

• itd. = i tako dalje
• npr. = na primer
• tj. = to jest
• sl. = slično
• dr. = i drugo / doktor
• prof. = profesor
• str. = strana
• br. = broj
• god. = godina

Važno pravilo

Tačka na kraju skraćenice je obavezna. Ako je skraćenica na kraju rečenice, ne stavljamo drugu tačku:

• Kupili smo hleb, mleko, jaja itd. ✅
• ~~Kupili smo hleb, mleko, jaja itd..~~ ❌

2. Akronimi i inicijalne skraćenice (bez tačke)

Nastaju od početnih slova reči i pišu se velikim slovima bez tačaka:

• UN = Ujedinjene nacije
• EU = Evropska unija
• NATO = Severnoatlantski savez
• SAD = Sjedinjene Američke Države
• RTS = Radio-televizija Srbije
• MUP = Ministarstvo unutrašnjih poslova

3. Skraćenice za mere i jedinice (bez tačke)

Pišu se malim slovima bez tačke:

• m = metar
• km = kilometar
• kg = kilogram
• l = litar
• s = sekund
• min = minut
• h = sat (lat. hora)
• cm = centimetar

4. Skraćenice titula

• g. = gospodin
• gđa = gospođa (bez tačke u novijoj normi)
• gđica = gospođica
• dr = doktor (u novijoj normi bez tačke kad je titula)
• mr = magistar
• prof. = profesor
• ing. = inženjer

Česte greške

| Pogrešno | Pravilno | Objašnjenje |
|----------|----------|-------------|
| i t.d. | itd. | Bez razmaka |
| npr | npr. | Obavezna tačka |
| n.p.r. | npr. | Jedna tačka na kraju |
| Nato | NATO | Akronim — velika slova |
| KG | kg | Mera — mala slova |
| itd.. | itd. | Jedna tačka na kraju rečenice |

Deklinacija skraćenica

Akronimi se deklinuju ako se mogu čitati kao reč:

• NATO → iz NATO-a, NATO-u
• UN → iz UN-a
• Crtica se stavlja ispred nastavka

Zaključak

Tri pravila koja rešavaju 90% dilema:
1. Opšte skraćenice = sa tačkom (itd., npr., tj.)
2. Akronimi = velika slova bez tačke (NATO, EU, UN)
3. Mere = mala slova bez tačke (km, kg, m)